Hai mươi năm xây dựng và phát triển của Trường Chính trị tỉnh Lai Châu là hành trình từng bước trưởng thành, đổi mới và nâng cao chất lượng thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao. Trong hành trình đó, cùng với công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nghiên cứu khoa học từng bước khẳng định vị trí là một hoạt động chuyên môn quan trọng của Nhà trường, góp phần nâng cao năng lực đội ngũ giảng viên, bổ sung tri thức thực tiễn, phục vụ giảng dạy và cung cấp những luận cứ khoa học cho việc nhận diện, phân tích, giải quyết các vấn đề đặt ra từ thực tiễn địa phương. Nhìn lại chặng đường 20 năm, hoạt động nghiên cứu khoa học của Trường có sự phát triển theo một quá trình tương đối rõ nét từ tạo dựng nền tảng, hình thành năng lực và môi trường nghiên cứu, đến mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng, tăng cường công bố, ứng dụng và chuyển giao kết quả. Đặc biệt, trong quá trình xây dựng Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1, nghiên cứu khoa học ngày càng được chú trọng gắn với tổng kết thực tiễn, qua đó góp phần nâng cao chất lượng thực hiện chức năng của Nhà trường và tăng cường sự gắn kết giữa hoạt động chuyên môn với yêu cầu thực tiễn của tỉnh.

Tạo dựng nền tảng cho hoạt động nghiên cứu khoa học

Trong những năm đầu xây dựng và phát triển, điều kiện hoạt động của Trường còn nhiều khó khăn, song nghiên cứu khoa học đã sớm được quan tâm, tổ chức thực hiện và từng bước gắn với yêu cầu nâng cao chất lượng đội ngũ, chất lượng giảng dạy. Trong 15 năm đầu, từ năm 2006 đến năm 2021, Nhà trường đã triển khai và nghiệm thu 06 đề tài khoa học cấp cơ sở, 03 sáng kiến kinh nghiệm cấp tỉnh, 32 sáng kiến kinh nghiệm cấp trường; tổ chức 23 cuộc hội thảo khoa học, tọa đàm cấp trường; biên tập, xuất bản 19 số Bản tin Thông tin Lý luận và thực tiễn với 242 bài. Nhà trường đồng thời tham gia biên soạn nhiều tài liệu phục vụ giảng dạy, học tập như Tình hình nhiệm vụ tỉnh Lai Châu; Thực tiễn và kinh nghiệm phát triển tỉnh Lai Châu; Tài liệu học tập và làm theo thư Bác Hồ gửi đồng bào và cán bộ tỉnh Lai Châu. Nhiều bài nghiên cứu khoa học của cán bộ, giảng viên được đăng tải trên Website Nhà trường, báo, tạp chí của Trung ương và của tỉnh.

Những kết quả đó không chỉ tạo ra các sản phẩm nghiên cứu cụ thể mà còn từng bước hình thành nền tảng về kinh nghiệm, phương pháp và năng lực nghiên cứu của Nhà trường. Thông qua thực hiện đề tài, sáng kiến, tham gia hội thảo, biên soạn và công bố khoa học, đội ngũ giảng viên có thêm điều kiện rèn luyện kỹ năng viết, trình bày vấn đề khoa học, thuyết trình, xử lý, phân tích và tổng hợp thông tin; đồng thời tích lũy kiến thức thực tiễn phục vụ hoạt động chuyên môn. Qua đó, năng lực nghiên cứu từng bước được hình thành và nghiên cứu khoa học ngày càng gắn chặt hơn với nhiệm vụ chuyên môn của đội ngũ giảng viên.

Như vậy, trong 15 năm đầu, nghiên cứu khoa học không chỉ tạo lập những sản phẩm cụ thể mà quan trọng hơn đã hình thành những tiền đề cần thiết về năng lực, phương pháp và kinh nghiệm nghiên cứu, tạo cơ sở để hoạt động khoa học của Nhà trường tiếp tục được mở rộng và nâng cao chất lượng trong giai đoạn tiếp theo.

Bước phát triển về quy mô, chất lượng và công bố khoa học

Trên nền tảng được tạo dựng trong 15 năm, giai đoạn 2022–2026 đánh dấu bước phát triển rõ hơn của hoạt động nghiên cứu khoa học tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu. Trong giai đoạn này, Nhà trường đã thực hiện 19 đề tài khoa học cấp cơ sở, 01 đề tài khoa học cấp tỉnh và 02 đề án cấp tỉnh; 100% nhiệm vụ khoa học được nghiệm thu đạt yêu cầu, từng bước được khai thác, phục vụ hoạt động chuyên môn và thực tiễn. Kết quả đó cho thấy quy mô và phạm vi hoạt động nghiên cứu của Nhà trường từng bước được mở rộng, đồng thời khả năng tham gia và triển khai các nhiệm vụ khoa học ở cấp cao hơn cũng được nâng lên.

Cùng với việc triển khai các nhiệm vụ khoa học, hoạt động hội thảo, biên soạn, xuất bản và công bố khoa học được đẩy mạnh. Giai đoạn 2022 đến tháng 9 năm 2026, Nhà trường tổ chức 21 hội thảo khoa học cấp trường, tham gia và phối hợp tổ chức 10 hội thảo khoa học cấp tỉnh và tương đương; xuất bản 08 cuốn sách, 01 kỷ yếu hội thảo khoa học, 14 số Bản tin Thông tin lý luận và thực tiễn; đăng tải 342 tin, bài trên Website và công bố 66 bài báo trên các tạp chí có mã số ISSN. Đáng chú ý, 100% giảng viên có bài báo khoa học trong giai đoạn đánh giá. Những kết quả này phản ánh sự mở rộng không chỉ về số lượng nhiệm vụ mà còn về các hình thức tổ chức, công bố và lan tỏa kết quả nghiên cứu.

(Ảnh 2. Hội thảo khoa học tham gia ý kiến đối với tài liệu tập huấn phương pháp giảng dạy cho đội ngũ giảng viên Trung tâm Chính trị cấp xã trên địa bàn tỉnh Lai Châu, tháng 5/2026)

Nếu giai đoạn 2006–2021 đặt những nền móng đầu tiên cho hoạt động nghiên cứu khoa học, thì giai đoạn 2022–2026 cho thấy bước phát triển rõ hơn về quy mô nhiệm vụ, chất lượng hoạt động, công bố khoa học và môi trường nghiên cứu. Đây là cơ sở quan trọng để nghiên cứu khoa học tiếp tục hướng mạnh hơn vào những vấn đề thực tiễn của địa phương, gắn với tổng kết thực tiễn, ứng dụng và chuyển giao kết quả.

Gắn nghiên cứu khoa học với tổng kết thực tiễn, ứng dụng và chuyển giao

Cùng với sự phát triển về quy mô và chất lượng, một dấu ấn nổi bật trong hoạt động nghiên cứu khoa học những năm gần đây là ngày càng chú trọng gắn nghiên cứu với những vấn đề đặt ra từ thực tiễn của tỉnh. Đối với Trường Chính trị, nghiên cứu khoa học không chỉ hướng đến tạo ra các sản phẩm khoa học mà còn góp phần phát hiện, phân tích và khái quát những vấn đề nảy sinh trong quá trình lãnh đạo, quản lý và phát triển địa phương. Vì vậy, khảo sát, điều tra, nghiên cứu thực tế và tổng kết các mô hình ở cơ sở được chú trọng, giúp giảng viên tiếp cận thực tiễn, nhận diện vấn đề và đề xuất những giải pháp phù hợp với điều kiện cụ thể của Lai Châu.

Từ thực tiễn cơ sở, các vấn đề được phát hiện, phân tích và luận giải trên cơ sở kết hợp giữa lý luận với thực tiễn; kết quả nghiên cứu tiếp tục được kiểm chứng, bổ sung và hoàn thiện trong thực tiễn, đồng thời được khai thác phục vụ hoạt động chuyên môn của Nhà trường. Qua đó, mối liên hệ giữa nghiên cứu khoa học với tổng kết thực tiễn, giữa lý luận với thực tiễn ngày càng được thể hiện rõ hơn. Cách tiếp cận này phù hợp với đặc thù của Trường Chính trị, nơi nghiên cứu khoa học có mối quan hệ chặt chẽ với đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, tổng kết thực tiễn và phục vụ yêu cầu nhiệm vụ của địa phương.

Một minh chứng rõ nét cho khả năng đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn là trong giai đoạn 2022 đến tháng 9 năm 2026, Nhà trường có 17 hồ sơ chuyển giao kết quả nghiên cứu. Nhiều kết quả nghiên cứu được chuyển giao cho các cơ quan, đơn vị để phục vụ công tác quản lý, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị. Kết quả này cho thấy hoạt động nghiên cứu khoa học của Nhà trường ngày càng quan tâm hơn đến giá trị sử dụng, khả năng ứng dụng và việc chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành những tri thức phục vụ thực tiễn.

Thông qua nghiên cứu, tổng kết thực tiễn và chuyển giao kết quả, hoạt động khoa học của Nhà trường từng bước mở rộng sự gắn kết với các cơ quan, đơn vị và địa phương. Những kết quả nghiên cứu phù hợp có thể trở thành nguồn thông tin, luận cứ phục vụ tham mưu, tư vấn, hỗ trợ nhận diện và giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra. Từ đó, giá trị của nghiên cứu khoa học đối với việc thực hiện chức năng của Trường được thể hiện rõ hơn, đồng thời góp phần tăng cường mối quan hệ giữa Nhà trường với thực tiễn phát triển của tỉnh Lai Châu.

Nghiên cứu khoa học trong quá trình xây dựng Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1

Sự phát triển của nghiên cứu khoa học những năm gần đây diễn ra gắn với quá trình Trường Chính trị tỉnh Lai Châu triển khai xây dựng Trường đạt chuẩn mức 1. Quá trình này đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với nghiên cứu khoa học và tổng kết thực tiễn, không chỉ về số lượng nhiệm vụ mà quan trọng hơn là chất lượng, năng lực nghiên cứu và khả năng tạo ra những kết quả có giá trị đối với hoạt động chuyên môn của Nhà trường và thực tiễn của địa phương.

Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06/01/2026 của Ban Bí thư và Hướng dẫn số 360-HD/HVCTQG ngày 20/3/2026 của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh xác định nghiên cứu khoa học và tổng kết thực tiễn là một nhóm tiêu chí độc lập trong hệ thống tiêu chí đánh giá Trường Chính trị đạt chuẩn. Yêu cầu này khẳng định vị trí ngày càng quan trọng của nghiên cứu khoa học trong xây dựng Nhà trường, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực nghiên cứu, tổng kết thực tiễn và khả năng tạo ra những giá trị khoa học có ý nghĩa đối với địa phương.

Trong quá trình xây dựng Trường đạt chuẩn mức 1, yêu cầu đối với nghiên cứu khoa học vì thế không chỉ được đặt ở việc hoàn thành các chỉ tiêu, mà còn ở khả năng phát huy kết quả nghiên cứu trong thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Nhà trường. Nghiên cứu khoa học góp phần nâng cao chất lượng chuyên môn của đội ngũ, bổ sung cơ sở lý luận và thực tiễn cho hoạt động đào tạo, bồi dưỡng, đồng thời tạo thêm nguồn tri thức phục vụ tổng kết thực tiễn và tham mưu, tư vấn khi có yêu cầu. Như vậy, nghiên cứu khoa học trở thành một nguồn lực trí tuệ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của Nhà trường.

Đặt trong hành trình 20 năm, quá trình xây dựng Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1 cho thấy nghiên cứu khoa học ngày càng được đặt trong yêu cầu nâng cao chất lượng thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Nhà trường. Từ những nền tảng được tạo dựng và kết quả đã đạt được, yêu cầu đặt ra trong chặng đường tiếp theo là tiếp tục nâng cao chất lượng nghiên cứu, lựa chọn những vấn đề thiết thực, phát huy kết quả nghiên cứu và tăng cường khả năng ứng dụng, qua đó làm rõ hơn giá trị của nghiên cứu khoa học đối với sự phát triển của Nhà trường và thực tiễn của tỉnh.

Phát huy dấu ấn 20 năm, nâng cao giá trị nghiên cứu trong chặng đường mới

Hai mươi năm xây dựng và phát triển đã tạo cho Trường Chính trị tỉnh Lai Châu những nền tảng quan trọng về đội ngũ, kinh nghiệm, phương pháp và hoạt động nghiên cứu khoa học. Cùng với sự phát triển của Nhà trường, nghiên cứu khoa học từng bước mở rộng về quy mô, nâng cao về chất lượng, đa dạng về hình thức công bố và ngày càng chú trọng đến khả năng ứng dụng, chuyển giao kết quả. Những chuyển biến đó đặt hoạt động nghiên cứu trước yêu cầu tiếp tục đổi mới để đáp ứng tốt hơn nhiệm vụ xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị, quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, đồng thời phục vụ quá trình xây dựng Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1.

Trong chặng đường mới, việc xác định nhiệm vụ nghiên cứu cần tiếp tục xuất phát từ những vấn đề thực tiễn của tỉnh, nhất là những vấn đề mới đặt ra trong công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị, quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội. Cùng với lựa chọn đúng vấn đề, cần chú trọng chất lượng khảo sát, thu thập và phân tích thông tin, bảo đảm kết quả nghiên cứu có cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc. Quá trình nghiên cứu cũng cần được nhìn nhận xuyên suốt từ xác định nhiệm vụ, tổ chức nghiên cứu, nghiệm thu đến khai thác, ứng dụng và chuyển giao kết quả, để các sản phẩm khoa học tiếp tục được kiểm nghiệm, bổ sung và hoàn thiện trong thực tiễn.

Để đáp ứng yêu cầu đó, đội ngũ giảng viên cần tiếp tục nâng cao năng lực phát hiện vấn đề, khảo sát thực tiễn, xử lý và phân tích dữ liệu, tổng kết thực tiễn và công bố khoa học; từng bước hình thành các nhóm nghiên cứu, tăng cường nghiên cứu liên ngành và mở rộng sự tham gia vào các nhiệm vụ khoa học gắn với yêu cầu phát triển của tỉnh. Chuyển đổi số cũng cần được khai thác phù hợp trong xây dựng cơ sở dữ liệu khoa học, lưu trữ và chia sẻ kết quả nghiên cứu, hỗ trợ quá trình thu thập, xử lý thông tin và quản lý sản phẩm khoa học, trên cơ sở bảo đảm kiểm chứng nguồn thông tin và trách nhiệm khoa học.

Nhìn lại chặng đường 20 năm, dấu ấn của nghiên cứu khoa học tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu không chỉ nằm ở những con số về đề tài, hội thảo, sách, bản tin, bài báo hay hồ sơ chuyển giao, mà còn ở quá trình từng bước hình thành năng lực nghiên cứu, phát triển hoạt động học thuật và tăng cường gắn nghiên cứu với tổng kết thực tiễn. Từ những nền tảng ban đầu, nghiên cứu khoa học đã từng bước trở thành một nguồn lực trí tuệ của Nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng thực hiện chức năng, nhiệm vụ và tăng cường sự gắn kết giữa Nhà trường với thực tiễn của tỉnh.

Phát huy những kết quả đã đạt được, Trường Chính trị tỉnh Lai Châu tiếp tục hướng nghiên cứu khoa học vào những vấn đề thiết thực của tỉnh, nâng cao chất lượng các công trình, đồng thời phát huy hiệu quả công bố, ứng dụng và chuyển giao kết quả. Nghiên cứu khoa học tiếp tục khẳng định vai trò trong nâng cao chất lượng thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Trường, đáp ứng yêu cầu xây dựng Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1 và đóng góp thiết thực hơn vào công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và phát triển tỉnh Lai Châu trong giai đoạn mới.

Tài liệu tham khảo:

1. Ban Bí thư Trung ương Đảng (2026), Quy định số 396-QĐ/TW ngày 06/01/2026 về Trường Chính trị chuẩn.

2. Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (2026), Hướng dẫn số 360-HD/HVCTQG ngày 20/3/2026 về đánh giá, công nhận trường chính trị đạt chuẩn và cụ thể hóa một số quy định về trường chính trị chuẩn.

3. Trường Chính trị tỉnh Lai Châu (2021), Báo cáo kết quả 15 năm hình thành và phát triển Trường Chính trị tỉnh Lai Châu (08/6/2006 – 08/6/2021).

4. Trường Chính trị tỉnh Lai Châu (2026), Báo cáo đánh giá Trường Chính trị đạt chuẩn mức 1.