Nhìn lại chiều dài lịch sử cách mạng Việt Nam, công tác tư tưởng luôn là mạch máu, là linh hồn trong toàn bộ hoạt động lãnh đạo của Đảng, thắp sáng niềm tin, quy tụ lòng dân và nhân lên sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, trước làn sóng bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, truyền thông số và sự chuyển dịch sâu sắc của địa chính trị toàn cầu, mặt trận tư tưởng đang đứng trước những thử thách sống còn. Sự xâm nhập tinh vi của các luồng thông tin xấu độc, âm mưu “diễn biến hòa bình”, các chiến dịch thao túng tâm lý và nguy cơ suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” đòi hỏi công tác tư tưởng phải thay đổi căn bản về tư duy. Tư duy quản trị hành chính theo kiểu “ngăn cấm”, “khoán trắng” cho cơ quan chuyên trách hay truyền đạt thông tin một chiều đã bộc lộ giới hạn rõ rệt. Nghị quyết số 25-NQ/TW của Bộ Chính trị ra đời như một đòi hỏi tất yếu của thực tiễn, xác lập phương châm hành động “Chủ động - Sắc bén - Thuyết phục - Hiệu quả”, chuyển từ thế bị động ứng phó sang chủ động dẫn dắt nhận thức, định hình dư luận và bồi đắp sức đề kháng tư tưởng cho toàn xã hội. 

Bản chất sâu xa của công tác tư tưởng trong thời kỳ mới không chỉ là bảo vệ nền tảng lý luận của Đảng một cách giáo điều, mà chính là sự thẩm thấu của tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh vào từng quyết sách phát triển và đạo đức công vụ. Mục tiêu giảm tối thiểu 70% mức độ lan tỏa của thông tin xấu độc, nhận diện và phản bác kịp thời 100% quan điểm sai trái, đồng thời hình thành mạng lưới 15.000 đến 20.000 người có uy tín, người có ảnh hưởng tích cực đến năm 2030 thể hiện quyết tâm lượng hóa hiệu quả của một lĩnh vực vốn được coi là trừu tượng. Điều này khẳng định tư duy mới của Đảng: Lấy niềm tin của Nhân dân làm thước đo cao nhất, lấy sự thuyết phục làm phương thức chủ đạo và biến an ninh tư tưởng thành năng lực nội sinh vững chắc bảo vệ chế độ. 

Từ góc nhìn thực tiễn tại tỉnh Lai Châu, vùng đất biên cương địa đầu phía Tây Bắc với hơn 85% đồng bào dân tộc thiểu số cùng sinh sống, những luận điểm của Nghị quyết số 25-NQ/TW càng thể hiện giá trị thời đại sâu sắc. Thực tế 1 năm triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp (giảm từ 106 xã, phường xuống còn 38 đơn vị) cho thấy, tư tưởng chính là khâu bản lề. Nếu không có sự đồng thuận, thấu suốt từ cấp ủy đến từng người dân, một cuộc cải cách tổ chức bộ máy quy mô lớn như vậy sẽ rất dễ nảy sinh tâm tư, điểm nghẽn. Bài học của Lai Châu khẳng định: Công tác tư tưởng không thể tách rời nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh và củng cố quốc phòng, an ninh. Khi 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện được cung cấp trực tuyến, khi tốc độ tăng trưởng kinh tế (GRDP) 6 tháng đầu năm 2026 đạt 9,91% dẫn đầu khu vực Tây Bắc, và khi phong trào “Bình dân học vụ số” thu hút hơn 127.000 lượt học viên với 956 Tổ công nghệ số cộng đồng hoạt động sâu sát từng bản làng, niềm tin của quần chúng vào sự lãnh đạo của Đảng được bồi đắp bằng những kết quả cụ thể, hiện hữu. 

Tuy nhiên, thực tế nơi biên cương cũng đặt ra không ít vấn đề gay gắt cần giải quyết. Địa bàn miền núi rộng lớn, trình độ dân trí chưa đồng đều, hạ tầng số còn những “vùng lõm” là mảnh đất mà các thế lực thù địch luôn tìm cách lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, các bất cập trong đền bù, giải phóng mặt bằng hay sự cố hành chính để thổi phồng, kích động khiếu kiện vượt cấp. Bên cạnh đó, tỷ lệ cán bộ cơ sở có chuyên môn sâu về công nghệ và năng lực xử lý khủng hoảng truyền thông số còn mỏng; một số nơi cấp ủy vẫn có biểu hiện thụ động, chờ đợi chỉ đạo từ cấp trên. Sự phân hóa thông tin trên không gian mạng nếu không được định hướng kịp thời bằng các sản phẩm chính luận sắc bén và bằng chính ngôn ngữ của đồng bào bản địa sẽ tạo ra những khoảng trống dư luận nguy hiểm. 

Để giải quyết căn cơ những thách thức đó, việc đưa Nghị quyết số 25-NQ/TW vào đời sống đòi hỏi hệ thống giải pháp đồng bộ và quyết liệt. Trước hết, phải gắn chặt trách nhiệm của người đứng đầu cấp ủy với an ninh tư tưởng địa bàn. Chấm dứt triệt để tình trạng “khoán trắng” công tác tư tưởng cho cơ quan tuyên giáo. Bí thư cấp ủy từ tỉnh đến cơ sở phải trực tiếp quán triệt nghị quyết, đối thoại thẳng thắn, giải thích cặn kẽ những bức xúc của Nhân dân theo nguyên tắc “một vụ việc - một đầu mối phát ngôn - một bộ thông điệp thống nhất” trên cả không gian thực và không gian mạng. Mọi chủ trương, chính sách lớn trước khi ban hành đều phải được đánh giá tác động tư tưởng và có phương án truyền thông chính sách đồng hành từ sớm, từ xa. 

Trọng tâm đột phá thứ hai là xây dựng và phát huy tối đa mạng lưới người có uy tín, già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo, đội ngũ trí thức và văn nghệ sĩ gắn liền với lực lượng chính luận nòng cốt. Ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tiếng nói của người có uy tín có sức lay động và thuyết phục hơn ngàn lời hiệu triệu hành chính. Việc kết nối mạng lưới này với 4.000 – 6.000 cán bộ tuyên giáo tinh hoa được đào tạo chuyên sâu về kỹ năng truyền thông đa phương tiện sẽ hình thành thế trận lòng dân vững chắc, biến mỗi người dân thành một “chiến sĩ tư tưởng” có sức đề kháng tự nhiên trước luận điệu sai trái. 

Đồng thời, cuộc cách mạng tư tưởng phải đi đôi với cuộc cách mạng công nghệ và dữ liệu. Cần đẩy mạnh phát triển hệ sinh thái dữ liệu số công tác tư tưởng dùng chung, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và hệ thống phân tích mạng xã hội (Social Listening) để dự báo sớm, nhận diện chính xác các dòng chảy dư luận và kịp thời dập tắt các mầm mống khủng hoảng từ khi mới manh nha. Kinh nghiệm thực tiễn từ Lai Châu trong việc thử nghiệm Chatbot AI đa ngôn ngữ (tiếng Mông, Thái, Dao, Hà Nhì) và số hóa dữ liệu học tập chính trị là minh chứng rõ nét cho thấy: Khi công nghệ song hành cùng bản sắc văn hóa, thông tin chính thống sẽ nhanh chóng chiếm lĩnh trận địa, đẩy lùi thông tin độc hại. 

Cuối cùng, lấy việc chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và hạnh phúc của Nhân dân làm nền tảng vững chắc nhất cho công tác tư tưởng. Không luận cứ tuyên truyền nào giàu sức thuyết phục bằng sự đổi thay thực sự tại mỗi bản làng: Những ngôi trường nội trú liên cấp khang trang nơi biên cương, những trạm y tế khám bệnh miễn phí định kỳ cho người nghèo, các sản phẩm OCOP được thương mại hóa trên sàn điện tử và một bộ máy chính quyền tận tụy, liêm chính, vì dân. Khi lòng dân đã thuận, niềm tin đã bền chặt, pháo đài tư tưởng sẽ trở nên bất khả xâm phạm, tạo động lực nội sinh to lớn đưa đất nước tự tin tiến vào kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, phồn vinh và hạnh phúc. 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ Chính trị (2026), Nghị quyết số 25-NQ/TW ngày 22/8/2026 về Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới. 

2. Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW tỉnh Lai Châu (2026), Báo cáo số 05-BC/BCĐ57 ngày 20/6/2026 về tình hình triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị sau 1 năm 6 tháng triển khai. 

3. Tỉnh ủy Lai Châu (2026), Báo cáo số 255-BC/TU ngày 29/6/2026 tổng kết 01 năm triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn tỉnh Lai Châu. 

4. Tỉnh ủy Lai Châu (2026), Báo cáo số 226-BC/TU ngày 02/6/2026 sơ kết 1 năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp. 

5. Tỉnh ủy Lai Châu (2026), Báo cáo số 259-BC/TU ngày 08/7/2026 về tình hình thực hiện nhiệm vụ 6 tháng đầu năm, nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026. 

6. Đảng bộ tỉnh Lai Châu (2025), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Lai Châu lần thứ XV, nhiệm kỳ 2025 - 2030.