Trường Chính trị tỉnh Lai Châu
Vận dụng quan điểm Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của tầng lớp trí thức, xây dựng đội ngũ ở Trường Chính trị tỉnh Lai Châu trước yêu cầu nhiệm vụ mới
Trong tiến trình cách mạng Việt Nam, Hồ Chí Minh luôn khẳng định trí thức là một bộ phận quan trọng, không thể tách rời của khối đại đoàn kết dân tộc. Người coi đội ngũ trí thức là “vốn liếng quý báu” của đất nước, là lực lượng có khả năng tiên phong trong sự nghiệp giác ngộ và vận động quần chúng đi theo cách mạng. Tư tưởng sâu sắc đó của Người đã và đang tiếp tục soi đường cho Đảng và Nhà nước ta trong xây dựng, phát triển đội ngũ trí thức qua các thời kỳ lịch sử.
...........Kế thừa và phát triển quan điểm ấy, Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam (2026) tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu phát huy mạnh mẽ vai trò của tầng lớp trí thức trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng - giai đoạn mà Đảng ta xác định là “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”. Việc vận dụng đúng đắn và sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về trí thức không chỉ có ý nghĩa lý luận sâu sắc mà còn mang giá trị thực tiễn thiết thực đối với công tác xây dựng đội ngũ tại các đơn vị trường chính trị cấp tỉnh hiện nay, trong đó có Trường Chính trị tỉnh Lai Châu.
...........1. Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của tầng lớp trí thức trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
...........Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, trí thức là một tầng lớp xã hội đặc biệt, là bộ phận cấu thành quan trọng của lực lượng cách mạng. Người không bao giờ coi trí thức là một tầng lớp đứng ngoài hay đối lập với cách mạng, mà ngược lại, Người luôn xác định vai trò tiên phong, không thể thiếu của họ trong sự nghiệp giải phóng và xây dựng đất nước. Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của trí thức tập trung vào những nội dung cốt lõi sau:
...........Một là, trí thức là “vốn liếng quý báu” của dân tộc. Hồ Chí Minh đánh giá rất cao vai trò và vị trí của trí thức trong xã hội. Người coi trí thức là lực lượng nòng cốt có khả năng sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng, là cầu nối để tư tưởng cách mạng thẩm thấu vào quần chúng nhân dân. Ngay từ những ngày đầu tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã ra sức tập hợp, đoàn kết trí thức yêu nước vào hàng ngũ cách mạng, tin tưởng vào khả năng cống hiến to lớn của họ cho sự nghiệp chung. Người nhấn mạnh: “Trí thức không bao giờ thừa, chỉ có thể thiếu”, bởi vì trí thức chính là lực lượng nắm bắt và truyền bá tri thức, khoa học, kỹ thuật - những yếu tố thiết yếu cho sự phát triển của đất nước.
...........Hai là, gắn lý luận với thực hành - trọng “thực học, thực nghiệp”. Hồ Chí Minh luôn đề cao tính thực tiễn trong hoạt động trí thức. Theo Người, nếu chỉ có lý thuyết sách vở mà không biết áp dụng vào thực tế thì chỉ là “trí thức một nửa”, không đóng góp được gì thiết thực cho đời sống nhân dân và sự nghiệp cách mạng. Đây là yêu cầu mang tính nguyên tắc: trí thức phải thường xuyên đi sâu, đi sát vào thực tiễn đời sống, lao động sản xuất để hiểu dân, hiểu nước, từ đó đem tài năng, trí tuệ phục vụ thiết thực hơn cho xã hội. Với đội ngũ trí thức trong lĩnh vực giáo dục, Người căn dặn: “Học phải đi đôi với hành, lý luận phải liên hệ với thực tế”, bởi có như vậy thì kiến thức mới thực sự trở thành sức mạnh.
...........Ba là, trí thức phải phụng sự nhân dân, gắn bó mật thiết với công - nông. Hồ Chí Minh yêu cầu người trí thức cách mạng phải gần gũi với nhân dân lao động, học tập tinh thần kiên cường, chịu đựng gian khổ của quần chúng và dùng tài năng, trí tuệ của mình để làm gương, dẫn dắt nhân dân trong mọi lĩnh vực. Người nhắc nhở: “Trí thức mà xa rời nhân dân là trí thức trống rỗng”. Đây là đòi hỏi về bản lĩnh chính trị và phẩm chất đạo đức của người trí thức - phải biết đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên lợi ích cá nhân, sẵn sàng cống hiến không ngại khó khăn, gian khổ.
...........Bốn là, sự thống nhất giữa “Tài” và “Đức” - vừa “hồng” vừa “chuyên”. Đây là yêu cầu toàn diện và nhất quán nhất trong tư tưởng Hồ Chí Minh về người trí thức cách mạng. Người ví von rất sâu sắc: tài mà không có đức thì “có hại cho xã hội”, còn đức mà không có tài thì “như ông Bụt không làm hại gì, nhưng cũng không lợi gì”. Hai yếu tố tài - đức phải được bồi dưỡng song hành: người trí thức vừa phải có tri thức chuyên môn sâu, vừa phải có bản lĩnh chính trị vững vàng và phẩm chất đạo đức trong sáng. Đây là tiêu chuẩn xây dựng người trí thức mới - người trí thức xã hội chủ nghĩa mà Hồ Chí Minh kỳ vọng.
...........2. Quan điểm của Đại hội Đảng lần thứ XIV về phát huy vai trò của trí thức trong “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”
...........Kế thừa và phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh, Đại hội XIV của Đảng đã định vị đội ngũ trí thức là nhân tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và kinh tế tri thức. Các quan điểm mới của Đại hội không chỉ kế thừa những giá trị truyền thống mà còn bổ sung những nhận thức mang tầm chiến lược phù hợp với yêu cầu của thời đại mới:
...........Thứ nhất, trí thức là “chủ thể sáng tạo” - lực lượng sản xuất trực tiếp. Đại hội XIV xác định trí thức không còn đóng vai trò hỗ trợ, phụ trợ mà là lực lượng sản xuất trực tiếp, kiến tạo ra những giá trị mới cho nền kinh tế tri thức. Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ, tri thức, kỹ năng, năng lực sáng tạo của đội ngũ trí thức trở thành yếu tố đầu vào quan trọng nhất của quá trình sản xuất, quyết định lợi thế cạnh tranh quốc gia.
...........Thứ hai, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực chính của phát triển. Đại hội XIV nhấn mạnh: khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực tăng trưởng quan trọng thay thế các nhân tố tăng trưởng truyền thống như lao động giá rẻ, khai thác tài nguyên. Đội ngũ trí thức - lực lượng trực tiếp làm chủ và phát triển khoa học công nghệ - do đó có vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước thời kỳ mới.
...........Thứ ba, trí thức là nguồn lực đặc biệt trong nâng cao dân trí và đào tạo nhân tài. Đại hội xác định trí thức đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao trình độ dân trí, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và bồi dưỡng nhân tài - ba trong những yếu tố quyết định tốc độ và chất lượng phát triển của đất nước. Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế dữ liệu, vai trò của trí thức trong việc bảo đảm tính tự chủ, tự cường về công nghệ càng trở nên cấp thiết.
...........Thứ tư, xây dựng môi trường làm việc dân chủ, sáng tạo và đãi ngộ xứng đáng. Đại hội XIV chú trọng xây dựng môi trường làm việc minh bạch, dân chủ, khuyến khích đổi mới, dám nghĩ dám làm; đồng thời bảo đảm lợi ích chính đáng về vật chất và tinh thần để khơi dậy tinh thần cống hiến, tâm huyết của đội ngũ trí thức. Đây là điều kiện không thể thiếu để thu hút và giữ chân nhân tài, biến chất xám thành lực lượng sản xuất thực sự.
...........3. Thực trạng đội ngũ cán bộ, giảng viên Trường Chính trị tỉnh Lai Châu
...........Trường Chính trị tỉnh Lai Châu là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Tỉnh ủy, có chức năng đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị, quản lý nhà nước cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp cơ sở trong toàn tỉnh. Trong những năm gần đây, nhà trường đã đạt được những kết quả quan trọng trong việc xây dựng đội ngũ đáp ứng yêu cầu phát triển. Đặc biệt là từ khi thực hiện Quy định số 11-QĐ/TW và Quyết định số 630-QĐ/TU của Tỉnh uỷ về xây dựng Trường Chính trị tỉnh Lai Châu đạt chuẩn, nhóm tiêu chí về đội ngũ cán bộ, viên chức của nhà trường đã đạt 25/29 tiêu chí (86,2%). Đa số giảng viên có trình độ chuyên môn, lý luận chính trị đạt chuẩn và trên chuẩn; nhiều đồng chí đã tích cực nghiên cứu khoa học, biên soạn tài liệu, tham mưu cho cấp ủy địa phương về công tác tư tưởng, lý luận. Công tác đào tạo, bồi dưỡng được duy trì thường xuyên; bước đầu ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và quản lý nhà trường.
...........Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, đội ngũ còn một số hạn chế cần khắc phục. Một bộ phận nhỏ cán bộ, giảng viên còn chậm đổi mới tư duy, chưa bắt kịp yêu cầu của thực tiễn trong bối cảnh chuyển đổi số. Các công trình nghiên cứu khoa học có tính đột phá, đóng góp thiết thực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương còn hạn chế về số lượng và chất lượng. Việc gắn kết giữa lý luận giảng dạy với thực tiễn công tác ở cơ sở chưa thật sự nhuần nhuyễn. Một số giảng viên còn thiếu kinh nghiệm thực tiễn, chưa tự tin trong phương pháp giảng dạy tích cực. Đây là những “điểm nghẽn” cần được giải quyết để nhà trường đạt chuẩn mức 1 vào năm 2026 theo mục tiêu đề ra.
...........4. Vận dụng xây dựng đội ngũ tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu trước yêu cầu nhiệm vụ mới
...........Từ những quan điểm của Hồ Chí Minh và tinh thần Đại hội XIV của Đảng, việc xây dựng đội ngũ tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu cần được thực hiện theo hướng toàn diện, đồng bộ với hệ thống giải pháp trọng tâm sau:
...........Một là, tăng cường sự lãnh đạo của Chi ủy và Ban Giám hiệu trong phát huy vai trò đội ngũ trí thức
...........Chi ủy và Ban Giám hiệu cần xây dựng và ban hành các nghị quyết, kế hoạch cụ thể về phát triển đội ngũ gắn với nhiệm vụ chính trị của nhà trường trong từng giai đoạn. Cần tạo ra một môi trường làm việc dân chủ, đoàn kết, thực sự khuyến khích cán bộ, giảng viên phát huy trí tuệ, năng lực sáng tạo và tinh thần trách nhiệm. Chế độ đãi ngộ phải tương xứng với cống hiến - không chỉ về vật chất mà còn phải tạo điều kiện về thời gian, nguồn lực để giảng viên nghiên cứu, học tập nâng cao trình độ. Đặc biệt, cần chú trọng phát hiện, bồi dưỡng và trọng dụng nhân tài trong nội bộ đơn vị, tránh tình trạng “chảy máu chất xám” sang các cơ quan, đơn vị khác.
...........Hai là, đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn tại các khoa, phòng
...........Các khoa chuyên môn cần tổ chức sinh hoạt khoa học thực chất hơn, không dừng lại ở hình thức. Đây là nơi giảng viên được phản biện, trao đổi học thuật, cọ xát tư duy để nâng cao năng lực giảng dạy và nghiên cứu. Cần tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo khoa học cấp khoa, cấp trường định kỳ; khuyến khích giảng viên đăng ký và thực hiện các đề tài nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn địa phương. Lãnh đạo các khoa cần giao nhiệm vụ có mức độ thách thức hợp lý để khơi dậy sức sáng tạo, tinh thần vượt khó của từng cán bộ, giảng viên. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế chia sẻ kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau giữa giảng viên có kinh nghiệm và giảng viên trẻ, tạo nên một cộng đồng học tập và phát triển chuyên nghiệp trong đơn vị.
...........Ba là, đề cao trách nhiệm cá nhân và năng lực chuyển đổi số trong giảng dạy lý luận chính trị
...........Vận dụng quan điểm của Hồ Chí Minh về trách nhiệm phụng sự và lý tưởng cống hiến, từng cán bộ, giảng viên cần nhận thức sâu sắc rằng công tác giảng dạy lý luận chính trị không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn đơn thuần, mà còn là trách nhiệm chính trị cao cả với sự nghiệp bảo vệ và phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng. Mỗi giảng viên phải là tấm gương sáng về phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị và tinh thần học tập suốt đời.
...........Trước yêu cầu chuyển đổi số, toàn thể đội ngũ cần tích cực ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy, từ xây dựng bài giảng điện tử, sử dụng các phần mềm hỗ trợ tương tác trong lớp học, đến khai thác các nguồn tài nguyên học liệu số phong phú. Nhà trường cần có kế hoạch bồi dưỡng kỹ năng số cho đội ngũ một cách bài bản, đồng thời đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật số đáp ứng yêu cầu giảng dạy hiện đại.
...........Bốn là, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng gắn với nghiên cứu thực tiễn tại cơ sở
...........Quán triệt quan điểm Hồ Chí Minh về “thực học, thực nghiệp” và gắn lý luận với thực tiễn, nhà trường cần tạo điều kiện để cán bộ, giảng viên được học hỏi, trao đổi kinh nghiệm với các trường chính trị tỉnh bạn có thành tích xuất sắc trong khu vực và cả nước. Bên cạnh đó, cần đẩy nhanh tiến độ đưa giảng viên nghiên cứu có kỳ hạn; đồng thời tăng cường giám sát hoạt động nghiên cứu thực tế hàng năm của giảng viên tại các xã, bản vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số để nghiên cứu, nắm bắt tình hình thực tiễn, từ đó làm phong phú thêm nội dung giảng dạy và nâng cao tính thuyết phục của bài giảng.
...........Nhà trường cần có chính sách hỗ trợ thiết thực để khuyến khích giảng viên theo học các chương trình đào tạo sau đại học, bồi dưỡng chuyên sâu theo các chuyên đề do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và các cơ sở đào tạo uy tín tổ chức. Đây là con đường căn bản nhất để nâng cao chất lượng đội ngũ một cách bền vững, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp giáo dục lý luận chính trị trong thời kỳ mới.
...........5. Kết luận
...........Tư tưởng Hồ Chí Minh về trí thức là một di sản lý luận vô cùng quý giá, có giá trị định hướng bền vững qua các thời kỳ cách mạng. Trong “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” với những yêu cầu mới của công cuộc chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, tư tưởng đó càng tỏ rõ sức sống và ý nghĩa thực tiễn sâu sắc. Đại hội XIV của Đảng đã và đang tiếp nối, phát triển tư tưởng ấy lên tầm cao mới, xác định trí thức là lực lượng tiên phong trong sự nghiệp kiến tạo tương lai đất nước.
...........Đối với Trường Chính trị tỉnh Lai Châu, việc kiên định vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về trí thức vào công tác xây dựng đội ngũ không chỉ là nhiệm vụ trước mắt hướng tới đạt chuẩn mức 1 vào năm 2026, mà còn là định hướng chiến lược lâu dài. Một đội ngũ cán bộ, giảng viên vừa “hồng” vừa “chuyên”, giàu bản lĩnh chính trị và năng lực chuyên môn, thiết tha với sự nghiệp giáo dục lý luận chính trị - đó chính là nền tảng vững chắc để Trường Chính trị tỉnh Lai Châu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đáng tin cậy của tỉnh nhà trong kỷ nguyên mới.
...........Thực tiễn đã chứng minh, ở đâu có đội ngũ trí thức được tôn trọng, phát huy đúng mức, ở đó cách mạng phát triển, đất nước vươn lên. Tin tưởng rằng, với sự lãnh đạo đúng đắn của cấp ủy, với tinh thần đoàn kết, nỗ lực không ngừng của toàn thể cán bộ, giảng viên và nhân viên, Trường Chính trị tỉnh Lai Châu sẽ xây dựng được đội ngũ xứng đáng với sứ mệnh được giao, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của tỉnh Lai Châu trong thời kỳ mới.
...........TÀI LIỆU THAM KHẢO
...........1. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 5, 6, 11, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
...........2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
...........3. Nghị quyết số 45-NQ/TW, ngày 24-11-2023, của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, về “Tiếp tục xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững trong giai đoạn mới”.
...........1. Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của tầng lớp trí thức trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
...........Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, trí thức là một tầng lớp xã hội đặc biệt, là bộ phận cấu thành quan trọng của lực lượng cách mạng. Người không bao giờ coi trí thức là một tầng lớp đứng ngoài hay đối lập với cách mạng, mà ngược lại, Người luôn xác định vai trò tiên phong, không thể thiếu của họ trong sự nghiệp giải phóng và xây dựng đất nước. Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của trí thức tập trung vào những nội dung cốt lõi sau:
...........Một là, trí thức là “vốn liếng quý báu” của dân tộc. Hồ Chí Minh đánh giá rất cao vai trò và vị trí của trí thức trong xã hội. Người coi trí thức là lực lượng nòng cốt có khả năng sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng, là cầu nối để tư tưởng cách mạng thẩm thấu vào quần chúng nhân dân. Ngay từ những ngày đầu tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã ra sức tập hợp, đoàn kết trí thức yêu nước vào hàng ngũ cách mạng, tin tưởng vào khả năng cống hiến to lớn của họ cho sự nghiệp chung. Người nhấn mạnh: “Trí thức không bao giờ thừa, chỉ có thể thiếu”, bởi vì trí thức chính là lực lượng nắm bắt và truyền bá tri thức, khoa học, kỹ thuật - những yếu tố thiết yếu cho sự phát triển của đất nước.
...........Hai là, gắn lý luận với thực hành - trọng “thực học, thực nghiệp”. Hồ Chí Minh luôn đề cao tính thực tiễn trong hoạt động trí thức. Theo Người, nếu chỉ có lý thuyết sách vở mà không biết áp dụng vào thực tế thì chỉ là “trí thức một nửa”, không đóng góp được gì thiết thực cho đời sống nhân dân và sự nghiệp cách mạng. Đây là yêu cầu mang tính nguyên tắc: trí thức phải thường xuyên đi sâu, đi sát vào thực tiễn đời sống, lao động sản xuất để hiểu dân, hiểu nước, từ đó đem tài năng, trí tuệ phục vụ thiết thực hơn cho xã hội. Với đội ngũ trí thức trong lĩnh vực giáo dục, Người căn dặn: “Học phải đi đôi với hành, lý luận phải liên hệ với thực tế”, bởi có như vậy thì kiến thức mới thực sự trở thành sức mạnh.
...........Ba là, trí thức phải phụng sự nhân dân, gắn bó mật thiết với công - nông. Hồ Chí Minh yêu cầu người trí thức cách mạng phải gần gũi với nhân dân lao động, học tập tinh thần kiên cường, chịu đựng gian khổ của quần chúng và dùng tài năng, trí tuệ của mình để làm gương, dẫn dắt nhân dân trong mọi lĩnh vực. Người nhắc nhở: “Trí thức mà xa rời nhân dân là trí thức trống rỗng”. Đây là đòi hỏi về bản lĩnh chính trị và phẩm chất đạo đức của người trí thức - phải biết đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên lợi ích cá nhân, sẵn sàng cống hiến không ngại khó khăn, gian khổ.
...........Bốn là, sự thống nhất giữa “Tài” và “Đức” - vừa “hồng” vừa “chuyên”. Đây là yêu cầu toàn diện và nhất quán nhất trong tư tưởng Hồ Chí Minh về người trí thức cách mạng. Người ví von rất sâu sắc: tài mà không có đức thì “có hại cho xã hội”, còn đức mà không có tài thì “như ông Bụt không làm hại gì, nhưng cũng không lợi gì”. Hai yếu tố tài - đức phải được bồi dưỡng song hành: người trí thức vừa phải có tri thức chuyên môn sâu, vừa phải có bản lĩnh chính trị vững vàng và phẩm chất đạo đức trong sáng. Đây là tiêu chuẩn xây dựng người trí thức mới - người trí thức xã hội chủ nghĩa mà Hồ Chí Minh kỳ vọng.
...........2. Quan điểm của Đại hội Đảng lần thứ XIV về phát huy vai trò của trí thức trong “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”
...........Kế thừa và phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh, Đại hội XIV của Đảng đã định vị đội ngũ trí thức là nhân tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và kinh tế tri thức. Các quan điểm mới của Đại hội không chỉ kế thừa những giá trị truyền thống mà còn bổ sung những nhận thức mang tầm chiến lược phù hợp với yêu cầu của thời đại mới:
...........Thứ nhất, trí thức là “chủ thể sáng tạo” - lực lượng sản xuất trực tiếp. Đại hội XIV xác định trí thức không còn đóng vai trò hỗ trợ, phụ trợ mà là lực lượng sản xuất trực tiếp, kiến tạo ra những giá trị mới cho nền kinh tế tri thức. Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ, tri thức, kỹ năng, năng lực sáng tạo của đội ngũ trí thức trở thành yếu tố đầu vào quan trọng nhất của quá trình sản xuất, quyết định lợi thế cạnh tranh quốc gia.
...........Thứ hai, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực chính của phát triển. Đại hội XIV nhấn mạnh: khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực tăng trưởng quan trọng thay thế các nhân tố tăng trưởng truyền thống như lao động giá rẻ, khai thác tài nguyên. Đội ngũ trí thức - lực lượng trực tiếp làm chủ và phát triển khoa học công nghệ - do đó có vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước thời kỳ mới.
...........Thứ ba, trí thức là nguồn lực đặc biệt trong nâng cao dân trí và đào tạo nhân tài. Đại hội xác định trí thức đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao trình độ dân trí, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và bồi dưỡng nhân tài - ba trong những yếu tố quyết định tốc độ và chất lượng phát triển của đất nước. Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế dữ liệu, vai trò của trí thức trong việc bảo đảm tính tự chủ, tự cường về công nghệ càng trở nên cấp thiết.
...........Thứ tư, xây dựng môi trường làm việc dân chủ, sáng tạo và đãi ngộ xứng đáng. Đại hội XIV chú trọng xây dựng môi trường làm việc minh bạch, dân chủ, khuyến khích đổi mới, dám nghĩ dám làm; đồng thời bảo đảm lợi ích chính đáng về vật chất và tinh thần để khơi dậy tinh thần cống hiến, tâm huyết của đội ngũ trí thức. Đây là điều kiện không thể thiếu để thu hút và giữ chân nhân tài, biến chất xám thành lực lượng sản xuất thực sự.
...........3. Thực trạng đội ngũ cán bộ, giảng viên Trường Chính trị tỉnh Lai Châu
...........Trường Chính trị tỉnh Lai Châu là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Tỉnh ủy, có chức năng đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị, quản lý nhà nước cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp cơ sở trong toàn tỉnh. Trong những năm gần đây, nhà trường đã đạt được những kết quả quan trọng trong việc xây dựng đội ngũ đáp ứng yêu cầu phát triển. Đặc biệt là từ khi thực hiện Quy định số 11-QĐ/TW và Quyết định số 630-QĐ/TU của Tỉnh uỷ về xây dựng Trường Chính trị tỉnh Lai Châu đạt chuẩn, nhóm tiêu chí về đội ngũ cán bộ, viên chức của nhà trường đã đạt 25/29 tiêu chí (86,2%). Đa số giảng viên có trình độ chuyên môn, lý luận chính trị đạt chuẩn và trên chuẩn; nhiều đồng chí đã tích cực nghiên cứu khoa học, biên soạn tài liệu, tham mưu cho cấp ủy địa phương về công tác tư tưởng, lý luận. Công tác đào tạo, bồi dưỡng được duy trì thường xuyên; bước đầu ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và quản lý nhà trường.
...........Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, đội ngũ còn một số hạn chế cần khắc phục. Một bộ phận nhỏ cán bộ, giảng viên còn chậm đổi mới tư duy, chưa bắt kịp yêu cầu của thực tiễn trong bối cảnh chuyển đổi số. Các công trình nghiên cứu khoa học có tính đột phá, đóng góp thiết thực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương còn hạn chế về số lượng và chất lượng. Việc gắn kết giữa lý luận giảng dạy với thực tiễn công tác ở cơ sở chưa thật sự nhuần nhuyễn. Một số giảng viên còn thiếu kinh nghiệm thực tiễn, chưa tự tin trong phương pháp giảng dạy tích cực. Đây là những “điểm nghẽn” cần được giải quyết để nhà trường đạt chuẩn mức 1 vào năm 2026 theo mục tiêu đề ra.
...........4. Vận dụng xây dựng đội ngũ tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu trước yêu cầu nhiệm vụ mới
...........Từ những quan điểm của Hồ Chí Minh và tinh thần Đại hội XIV của Đảng, việc xây dựng đội ngũ tại Trường Chính trị tỉnh Lai Châu cần được thực hiện theo hướng toàn diện, đồng bộ với hệ thống giải pháp trọng tâm sau:
...........Một là, tăng cường sự lãnh đạo của Chi ủy và Ban Giám hiệu trong phát huy vai trò đội ngũ trí thức
...........Chi ủy và Ban Giám hiệu cần xây dựng và ban hành các nghị quyết, kế hoạch cụ thể về phát triển đội ngũ gắn với nhiệm vụ chính trị của nhà trường trong từng giai đoạn. Cần tạo ra một môi trường làm việc dân chủ, đoàn kết, thực sự khuyến khích cán bộ, giảng viên phát huy trí tuệ, năng lực sáng tạo và tinh thần trách nhiệm. Chế độ đãi ngộ phải tương xứng với cống hiến - không chỉ về vật chất mà còn phải tạo điều kiện về thời gian, nguồn lực để giảng viên nghiên cứu, học tập nâng cao trình độ. Đặc biệt, cần chú trọng phát hiện, bồi dưỡng và trọng dụng nhân tài trong nội bộ đơn vị, tránh tình trạng “chảy máu chất xám” sang các cơ quan, đơn vị khác.
...........Hai là, đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn tại các khoa, phòng
...........Các khoa chuyên môn cần tổ chức sinh hoạt khoa học thực chất hơn, không dừng lại ở hình thức. Đây là nơi giảng viên được phản biện, trao đổi học thuật, cọ xát tư duy để nâng cao năng lực giảng dạy và nghiên cứu. Cần tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo khoa học cấp khoa, cấp trường định kỳ; khuyến khích giảng viên đăng ký và thực hiện các đề tài nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn địa phương. Lãnh đạo các khoa cần giao nhiệm vụ có mức độ thách thức hợp lý để khơi dậy sức sáng tạo, tinh thần vượt khó của từng cán bộ, giảng viên. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế chia sẻ kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau giữa giảng viên có kinh nghiệm và giảng viên trẻ, tạo nên một cộng đồng học tập và phát triển chuyên nghiệp trong đơn vị.
...........Ba là, đề cao trách nhiệm cá nhân và năng lực chuyển đổi số trong giảng dạy lý luận chính trị
...........Vận dụng quan điểm của Hồ Chí Minh về trách nhiệm phụng sự và lý tưởng cống hiến, từng cán bộ, giảng viên cần nhận thức sâu sắc rằng công tác giảng dạy lý luận chính trị không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn đơn thuần, mà còn là trách nhiệm chính trị cao cả với sự nghiệp bảo vệ và phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng. Mỗi giảng viên phải là tấm gương sáng về phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị và tinh thần học tập suốt đời.
...........Trước yêu cầu chuyển đổi số, toàn thể đội ngũ cần tích cực ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy, từ xây dựng bài giảng điện tử, sử dụng các phần mềm hỗ trợ tương tác trong lớp học, đến khai thác các nguồn tài nguyên học liệu số phong phú. Nhà trường cần có kế hoạch bồi dưỡng kỹ năng số cho đội ngũ một cách bài bản, đồng thời đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật số đáp ứng yêu cầu giảng dạy hiện đại.
...........Bốn là, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng gắn với nghiên cứu thực tiễn tại cơ sở
...........Quán triệt quan điểm Hồ Chí Minh về “thực học, thực nghiệp” và gắn lý luận với thực tiễn, nhà trường cần tạo điều kiện để cán bộ, giảng viên được học hỏi, trao đổi kinh nghiệm với các trường chính trị tỉnh bạn có thành tích xuất sắc trong khu vực và cả nước. Bên cạnh đó, cần đẩy nhanh tiến độ đưa giảng viên nghiên cứu có kỳ hạn; đồng thời tăng cường giám sát hoạt động nghiên cứu thực tế hàng năm của giảng viên tại các xã, bản vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số để nghiên cứu, nắm bắt tình hình thực tiễn, từ đó làm phong phú thêm nội dung giảng dạy và nâng cao tính thuyết phục của bài giảng.
...........Nhà trường cần có chính sách hỗ trợ thiết thực để khuyến khích giảng viên theo học các chương trình đào tạo sau đại học, bồi dưỡng chuyên sâu theo các chuyên đề do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và các cơ sở đào tạo uy tín tổ chức. Đây là con đường căn bản nhất để nâng cao chất lượng đội ngũ một cách bền vững, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp giáo dục lý luận chính trị trong thời kỳ mới.
...........5. Kết luận
...........Tư tưởng Hồ Chí Minh về trí thức là một di sản lý luận vô cùng quý giá, có giá trị định hướng bền vững qua các thời kỳ cách mạng. Trong “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” với những yêu cầu mới của công cuộc chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, tư tưởng đó càng tỏ rõ sức sống và ý nghĩa thực tiễn sâu sắc. Đại hội XIV của Đảng đã và đang tiếp nối, phát triển tư tưởng ấy lên tầm cao mới, xác định trí thức là lực lượng tiên phong trong sự nghiệp kiến tạo tương lai đất nước.
...........Đối với Trường Chính trị tỉnh Lai Châu, việc kiên định vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về trí thức vào công tác xây dựng đội ngũ không chỉ là nhiệm vụ trước mắt hướng tới đạt chuẩn mức 1 vào năm 2026, mà còn là định hướng chiến lược lâu dài. Một đội ngũ cán bộ, giảng viên vừa “hồng” vừa “chuyên”, giàu bản lĩnh chính trị và năng lực chuyên môn, thiết tha với sự nghiệp giáo dục lý luận chính trị - đó chính là nền tảng vững chắc để Trường Chính trị tỉnh Lai Châu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đáng tin cậy của tỉnh nhà trong kỷ nguyên mới.
...........Thực tiễn đã chứng minh, ở đâu có đội ngũ trí thức được tôn trọng, phát huy đúng mức, ở đó cách mạng phát triển, đất nước vươn lên. Tin tưởng rằng, với sự lãnh đạo đúng đắn của cấp ủy, với tinh thần đoàn kết, nỗ lực không ngừng của toàn thể cán bộ, giảng viên và nhân viên, Trường Chính trị tỉnh Lai Châu sẽ xây dựng được đội ngũ xứng đáng với sứ mệnh được giao, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của tỉnh Lai Châu trong thời kỳ mới.
...........TÀI LIỆU THAM KHẢO
...........1. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 5, 6, 11, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
...........2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
...........3. Nghị quyết số 45-NQ/TW, ngày 24-11-2023, của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, về “Tiếp tục xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững trong giai đoạn mới”.
Tác giả: ThS. Đào Duy Hưng - Trưởng Khoa Lý luận cơ sở; ThS. Nguyễn Thị Quý Hằng - Giảng viên Khoa Lý luận cơ sở
Liên kết website
- Đang truy cập9
- Hôm nay3,370
- Tháng hiện tại89,252
- Tổng lượt truy cập11,133,645
